diyotDiyotlar yarı iletken  elektronik devre  elemanlarınıntemel yapı taşıdır. Bütün transistorler, lojik kapılar, entegreler diyotların birleşiminden imal edilmektedir. Diyot genel anlamda bir yönde akım  geçiren, diğer yönde akım  geçirmeyen  elektronik devre  elemanıdır.  Kısacasıüzerinden  sadece tek yönde akım geçişine izin veren elemandır.

Diyotlar imal şekline bağlı olarak nokta temaslı diyotlar ve PN  yüzey birleşmeli diyotlar olmak üzere iki ana grupta  toplanırlar. İlk olarak nokta temaslı diyot üretimi ile yarı iletken diyotlar ve ardından transistörler  elektronik  alanında kullanılmaya başlanmış ve bu andan itibaren  elektronik alanında çok  kısa  zamanda çok  hızlı  gelişmeler  yaşanmıştır.

Diyotların  Çalışma Mantığı

Teknolojinin  gelişmesiyle PN  yüzey birleşmeli (jonksiyonlu) diyotlar, ardından  aynı  teknikletransistörler, entegreler, çipler imal edilerek  elektronik  alanında  akıllara durgunluk verecek derecede çok  kısa sürede çok  hızlı  gelişmelerin meydana geldiği görülmüştür. Nokta temaslı diyotlar;  düşük akım  düşük  sıcaklık ve güçlerde çalıştıklarından  yerlerini daha iyi  özellikleriolan PN  yüzey birleşmeli diyotlara bırakmışlardır.  Günümüzde nokta temaslı diyotların kullanım  alanları çok sınırlıdır.

Diyot doğru polarize edilirse yani anoduna pozitif(+)  katoduna negatif gerilim uygulanırsa iletken olur ve üzerinden, uygulanan gerilim miktarı ve oluşan  ısı ile doğru  orantılı olarak akım akmaya başlar.

İmal edilen her diyotun yapısına bağlı olarak uygulanabilecek maksimum doğru polarma gerilimi,  çalışma  sıcaklık bandı ve üzerinden geçebilecek akım miktarı imal edilence hazırlanan kataloglarda belirtilmiştir. Bu değerler kesinlikle aşılmamalıdır.

Diyot  Katalog Kavramları

Is( Sızıntı Akımı): Diyot ters polarize edilirse yani anotuna(-)  katotuna(+) gerilim uygulanırsa yalıtkan olur ve üzerinden akım geçişine izin vermez.ancak azınlık akım taşıyıcıları nedeniyle değeri çok  küçük (µA kadar) ve ihmal edilebilir bir ters yön akımı akar.Bu akıma  sızıntı akımı denir.

PIV Voltajı: İmal edilen her diyotun yapısına bağlı olarak uygulanabilecek maksimum ters polarma gerilimi,  çalışma  sıcaklık bandı imal edilence hazırlanan  kataloglarda belirtilmiştir. Bu değerler kesinlikle aşılmamalıdır.

Bu  açıklamalardan sonra diyotun tanımını daha  açık olarak şu  şekilde yapabiliriz: Diyot doğru polarma edildiğinde üzerinden akım geçişine izin veren ters polarma edildiğinde üzerinden akım geçişine izin vermeyen  elektronik devre  elemanı olarak tanımlayabiliriz.

Diyotun ters polarma geriliminin artırılmasıyla bir değerden sonra iletime geçtiği noktaya diyotun ters yön devrilme noktası adı  verilir. Bazı diyotlar (Zener diyot, foto diyot, varikap diyot ) ters yön devrilme noktasında çalıştırılır.

DİYOT  ÇEŞİTLERİ

Diyotların kullanıldıkları devrenin  özelliklerine göre davranış göstermesi beklenir. Bu nedenle diyotlar yapım tekniğine, yapısındaki  malzeme türüne,  kullanım  alanlarına  uygun olarak çeşitli olarak üretilmektedir.

Diyotlar yapım tekniğine bağlı olarak ;

1-Nokta temaslı diyotlar

2- Yüzey birleşmeli diyotlar olmak üzere iki gruba  ayrılır.

Diyotlar yapımında kullanılan  malzemeye göre

1-Germenyum diyotlar,

2-Silisyum diyotlar olmak üzere iki gruba  ayrılır.

Diyotlar  kullanım  alanlarına göre;

1_Kristal diyotlar,

2_Zener diyotlar,

3_Tunnel diyotlar,

4_ LED diyotlar,

5- Varikap diyotlar,

6_Foto Diyotlar,

7_Gunn diyotlar,

8_İmpatt diyotlar,

9_Schottky diyotlar,

10_PIN diyotlar gibi çok  çeşitli  şekilde  isimlendirilirler.

2 YORUMLAR

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here